Khi đề Văn không còn là “chép đúng ý”, mà là khả năng suy nghĩ và cảm nhận
Những năm gần đây, đề thi môn Văn ngày càng có nhiều thay đổi. Nếu trước kia học sinh chỉ cần học thuộc bài mẫu, ghi nhớ ý chính trong sách giáo khoa là có thể làm bài tương đối ổn, thì hiện nay, các đề văn mở lại yêu cầu nhiều hơn thế.
Đề thi không chỉ hỏi “em hãy phân tích, miêu tả”, mà còn yêu cầu học sinh biết liên hệ thực tế, bày tỏ quan điểm cá nhân, nhìn nhận vấn đề dưới góc nhìn xã hội, văn hóa và đời sống hiện đại.
Đây là một tín hiệu tích cực của giáo dục. Tuy nhiên, với nhiều học sinh quen học Văn theo lối cũ, đề mở lại trở thành một áp lực lớn.
Các bạn thường rơi vào trạng thái:
• Không biết bắt đầu từ đâu
• Sợ viết sai ý
• Có suy nghĩ nhưng không biết diễn đạt
• Viết lan man, thiếu chiều sâu
• Học nhiều nhưng vào phòng thi lại “bí chữ”
Vậy làm cách nào để học sinh tự tin hơn trước các đề thi Văn mở?
Đọc nhiều hơn để có vốn sống và góc nhìn
Một trong những nguyên nhân khiến học sinh sợ đề mở là vì thiếu vốn từ, thiếu trải nghiệm và thiếu góc nhìn về cuộc sống.
Khi đề thi đặt ra những vấn đề như:
• Lòng biết ơn
• Sự tử tế trên mạng xã hội
• Áp lực của giới trẻ hiện nay
• Giá trị của việc đọc sách
• Tình yêu thương trong gia đình
… thì học sinh không thể chỉ học thuộc văn mẫu để làm bài.
Các bạn cần có khả năng quan sát, cảm nhận và liên hệ thực tế. Vì vậy, việc đọc thêm sách, báo, truyện ngắn hay những bài viết chất lượng sẽ giúp học sinh mở rộng tư duy và có thêm chất liệu cho bài viết của mình.
Một học sinh đọc nhiều thường sẽ:
• Có vốn từ phong phú hơn
• Diễn đạt tự nhiên hơn
• Dễ nêu quan điểm cá nhân hơn
• Viết có cảm xúc và chiều sâu hơn
Tập viết thường xuyên thay vì chỉ học thuộc
Nhiều bạn học sinh hiện nay học Văn theo kiểu “đọc để nhớ”, nhưng lại rất ít khi tự viết.
Trong khi đó, viết là một kỹ năng cần luyện tập đều đặn. Cũng giống như học đàn hay chơi thể thao, nếu không thực hành thường xuyên, học sinh sẽ khó phản xạ khi gặp đề mới.
Để tự tin với đề mở, các bạn nên tập:
• Viết cảm nghĩ ngắn về một vấn đề xã hội
• Tóm tắt một câu chuyện bằng ngôn ngữ của mình
• Viết nhật ký đọc sách
• Viết vài dòng sau khi xem một bộ phim hay
Những bài viết nhỏ này sẽ giúp học sinh:
• Hình thành tư duy diễn đạt
• Biết sắp xếp ý mạch lạc
• Tự tin hơn khi trình bày quan điểm
Quan trọng nhất, các bạn sẽ dần hiểu rằng viết Văn không phải là “viết đúng y chang bài mẫu”, mà là viết có suy nghĩ và cảm nhận riêng.
Quan sát cuộc sống để bài Văn có chiều sâu hơn
Đề Văn hiện đại ngày càng gần với đời sống thật. Vì vậy, học sinh nào biết quan sát sẽ có nhiều lợi thế hơn.
Một người biết quan sát sẽ dễ nhận ra:
• Cảm xúc của người khác
• Những thay đổi trong xã hội
• Các câu chuyện đời thường nhưng ý nghĩa
• Những chi tiết nhỏ tạo nên chiều sâu cho bài viết
Thay vì chỉ học lý thuyết, các bạn có thể:
• Quan sát cuộc sống xung quanh
• Chú ý cách mọi người giao tiếp
• Lắng nghe những câu chuyện đời thường
• Ghi lại những điều khiến mình suy nghĩ
Đây chính là “chất liệu sống” rất quan trọng cho các bài Văn mở.
Học cách trình bày suy nghĩ một cách rõ ràng
Nhiều học sinh có ý tưởng nhưng không biết diễn đạt sao cho mạch lạc. Vì vậy, khi làm đề mở, bài viết dễ bị lan man hoặc thiếu trọng tâm.
Các bạn nên rèn luyện:
• Cách lập dàn ý trước khi viết
• Kỹ năng mở bài và kết bài
• Cách dẫn dắt vấn đề tự nhiên
• Kỹ năng đưa ví dụ thực tế phù hợp
Một bài Văn tốt không nhất thiết phải dùng từ hoa mỹ. Điều quan trọng là người viết có suy nghĩ rõ ràng và biết cách trình bày chân thành, logic.
Đề Văn mở không đáng sợ nếu học đúng cách
Thật ra, đề Văn mở không nhằm đánh đố học sinh. Ngược lại, đây là cơ hội để các bạn thể hiện suy nghĩ, cảm xúc và góc nhìn cá nhân. Khi học sinh biết đọc, biết quan sát và biết luyện viết thường xuyên, các đề Văn mở sẽ không còn là nỗi sợ.
Bởi cuối cùng, học Văn không chỉ để đi thi, mà còn để học cách cảm nhận cuộc sống, hiểu con người và diễn đạt chính mình một cách tốt hơn. Đề thi môn Văn hiện nay ngày càng thiên về tư duy, cảm nhận và khả năng liên hệ thực tế, thay vì chỉ học thuộc bài mẫu như trước. Vì vậy, việc đọc thêm sách, rèn kỹ năng viết và tập diễn đạt suy nghĩ cá nhân là điều rất cần thiết với các bạn học sinh.
Lớp Đọc sách – Viết văn mùa hè do cô Hoàng My đích thân hướng dẫn sẽ giúp các bạn tăng khả năng đọc hiểu, mở rộng vốn từ, biết cách trình bày cảm nghĩ, kể chuyện và tự tin hơn trước các đề văn mở. Thông qua việc xem phim ngắn, đọc truyện, tóm tắt và tập viết mỗi buổi, các bạn sẽ dần hình thành tư duy làm văn tự nhiên, mạch lạc và có chiều sâu hơn.
Một mùa hè nhẹ nhàng nhưng rất hữu ích để chuẩn bị cho năm học mới và các kỳ thi quan trọng phía trước. ✍️
Website: songmy.net
Fanpage: https://www.facebook.com/hoangmycontent
Zalo: Hoàng My 0888162009
You may also like
Other related posts
